darewit Inkubatory do jaj animar terrarystyka Poid?a, karmid?a, inkubatory, siatki
(zwierz?ta, og?oszenia)
Og?oszenia, zwierz?ta,

Gołębiak plamouchy

WSTĘP

Spośród ponad 310 obecnie wyróżnianych gatunków gołębi niewiele (bo prawie 50) występuje na kontynencie południowoamerykańskim. W ogromnej większości są to skromnie ubarwione ptaki, pozbawione bajecznych kolorów i ozdobnych piór jak ich kuzyni z Azji Południowo-Wschodniej, Australii i wysp Oceanii. Jedną z najbardziej charakterystycznych i typowych grup gołębi dla Ameryki Południowej są gołębiaki z rodzaju Zenaida. Są to średniej wielkości, brązowo ubarwione ptaki o wydłużonej sylwetce i dość długim, stopniowanym ogonie. Po przedstawieniu czytelnikom gołębiaka kasztanowatego (Zenaida graysoni) w jednym z poprzednich wydań „fauny&flory” (numer 05/2017 – od red.) pora zaprezentować dwa inne gatunki z tego rodzaju, które miałem okazję podziwiać na żywo. W tym artykule przedstawię jednego z najpospolitszych gołębi kontynentu południowoamerykańskiego – gołębiaka plamouchego (Zenaida auriculata).


gołęiak SYSTEMATYKA

Gatunek ten jest jednym z siedmiu przedstawicieli amerykańskiego rodzaju Zenaida. Naukowo został opisany w 1847 r. przez francuskiego ornitologa amatora i lokalnego polityka Marc’a des Murs’a (1804-1878). Francuz nazwał go „Peristera auriculata”. Okaz opisowy pochodził z Chile. Dawniej zaliczany był do (niewyróżnianego już) rodzaju Zenaidura. Najbliższymi jego krewnymi jest północnoamerykański gołębiak karoliński (Z. macroura) i, wymarły na wolności, gołębiak kasztanowaty (Z. graysoni) z meksykańskiej wyspy Socorro. W systematyce gołębiaki najczęściej umieszczane są między wymarłym, północnoamerykańskim gołębiem wędrownym (Ectopsites migratorius) a siedmioma, niewielkimi gołąbeczkami rodzaju Columbina pochodzącymi z obu Ameryk.
Jest to gatunek politypowy,
u którego wyróżnia się aż 11 podgatunków. Są to (wraz z podanym miejscem występowania):
* Z. a. auriculata ze środkowego Chile i środkowo-zachodniej części Argentyny;
* Z. a. rubripes Lawrence, 1885 występuje na Małych Antylach (St. Lucia, St. Vincent, Barbados, Glover’s Island, Carriacou i Grenada) i na Trinidadzie oraz na kontynencie południowoamerykańskim (od środkowej Kolumbii przez Wenezuelę wzdłuż rzeki Orinoko do Gujany i północnej Brazylii);
* Z. a. hypoleuca Bonaparte, 1855 z zachodniego Ekwadoru i Peru;
* Z. a. caucae Chapman, 1922 r. z doliny Cauca w zachodniej Kolumbii;
* Z. a. antioquiae Chapman, 1917 z rejonu Antioquia w północno-środkowej części kolumbijskich Andów;
* Z. a. ruficauda Bonaparte, 1855 ze wschodnich stoków Andów w Kolumbii i zachodniej Wenezueli;
* Z. a. vinaceorufa Ridgway, 1884 z wysp: Curaçao, Aruba i Bonaire;
* Z. a. jessieae Ridgway, 1888 znany z zaledwie kilku nadbrzeżnych stanowisk w dolnym biegu Amazonki;
* Z. a. marajoensis Berlepsch, 1913 z wysp Marajó i Mexiana w delcie Amazonki;
* Z. a. noronha Sharpe, 1890 z północno-wschodniej części Brazylii;
* Z. a. virgata Bertoni, 1901 z Boliwii, środkowej Brazylii i dalej na południe, przez Urugwaj i środkową Argentynę, aż do Ziemi Ognistej.


WYGLĄD

gołębiak Jest to średniej wielkości ptak, rozmiarami dorównujący naszej sierpówce (Streptopelia decaocto). Samiec jest nieco większy od samicy. Długość jego ciała wynosi 22-28 cm, zaś masa: 102-125 g. Samica ma 22-26 cm długości i osiąga masę ciała równą ok. 95 g. W sylwetce zwracają uwagę stosunkowo szerokie skrzydła i wydłużony, zaokrąglony na końcu ogon. Ubarwienie całego ciała utrzymane jest w żółtawobrązowych, beżowych barwach. Wierzch głowy i potylica mają popielatoszary odcień. Pozostałe części głowy, szyja i pierś są różowawobrązowe. Nieco jaśniejszy jest brzuch, boki ciała i podogonie. Grzbiet i skrzydła są brązowawe z nielicznymi, czarnymi plamami na części pokryw skrzydłowych. Lotki pierwszo- i drugorzędowe są czarne z jasnymi, wąskimi obrzeżeniami piór. Na głowie, za okiem widoczne są dwie, podłużne, czarne plamy (jedna na wysokości oka, druga pod nim). Na boku szyi przy dobrym oświetleniu widoczna jest metalicznie lśniąca plama różowych bądź brązowych piór. Sterówki ogona ubarwione są różnie. Środkowe są jednolicie oliwkowobrązowe, zewnętrzne mają ciemny pasek przedkońcowy i jasną końcówkę. Tęczówka oka jest brązowa do czerwonobrązowej. Naga, wąska skóra wokół oka ma barwę niebieskawą. Dziób jest ciemnoszary lub czarny, a nogi są czerwone.
Samica ubarwieniem nie różni się istotnie od samca. Jej upierzenie ma generalnie bardziej wyblakły odcień, a ciemne i metaliczne elementy mają mniej intensywną barwę.
Osobniki młode przypominają wyglądem ptaki dorosłe. Ich ubarwienie jest jedynie nieco bardziej bledsze i szarawe od nich. Na boku szyi brakuje u nich metalicznie błyszczących piór, a na przodzie szyi i górnej piersi można zauważyć delikatne, jasne smugi. Pióra na grzbiecie i skrzydłach mają jasne obrzeżenia.
Powyższy opis ptaków dorosłych i młodych dotyczy osobników reprezentujących podgatunek nominatywny. Ptaki należące do pozostałych form cechują się ciemniejszym bądź jaśniejszym odcieniem upierzenia. Generalnie podgatunki z północnej części zasięgu cechują się ciemniejszym, bardziej rdzawobrązowym odcieniem upierzenia od form pochodzących z południa.
Głos tego gołębia przypomina nieco dźwięki wydawane przez nasze sierpówki.

ŚRODOWISKO
(...)

LĘGI
(...)

W HODOWLI
(...)

OCHRONA
(...)





tekst i zdjęcia:
mgr inż. Tomasz Doroń



cały artykuł jest opublikowany w najnowszym, lipcowym numerze f&f - 07/2017 (222)
szukaj w kioskach, empikach lub zamów prenumeratę






STRONA GŁÓWNA


Wydawnictwo Fauna&Flora Adres: 45-061 Opole ul. Katowicka 55. Tel. 77/402-54-32. Tel./fax: 77/402-54-31. e-mail:redakcja@faunaflora.com.pl
Redakcja gazety: zespół. Redaktor naczelny: Marek Orel, te. +48 608 527 988. Redaktor techniczny: Janusz Wach, tel. +48 606 930 559. Korekta: Iwona Stefaniak.