Jeż europejski jest nocnym mieszkańcem ogrodów, parków, łąk i skrajów lasów. Jego najbardziej rozpoznawalną cechą są kolce oraz zdolność zwijania się w ciasną kulę. Mimo powszechnej sympatii gatunek jest narażony na wiele zagrożeń związanych z ruchem drogowym i porządkowaniem terenów zielonych.
Mapa występowania
Gatunek europejski, związany przede wszystkim z zachodnią i środkową częścią kontynentu.
Opis gatunku
Jeż europejski wybiera miejsca zapewniające jednocześnie dostęp do pokarmu i liczne kryjówki. Dobrze czuje się w zaroślach, żywopłotach, parkach, sadach oraz ogrodach, w których pozostawiono fragmenty naturalnej roślinności. W dzień ukrywa się w gęstwinie, stertach liści lub pod gałęziami, a na żer wychodzi najczęściej po zmroku.
Podstawę jego diety stanowią bezkręgowce, między innymi chrząszcze, gąsienice, dżdżownice i ślimaki. Może zjadać również jaja, padlinę oraz drobne kręgowce, jeśli nadarzy się okazja. Wbrew popularnemu przedstawieniu jeże nie noszą owoców na kolcach. Ich grzbiet pokrywają tysiące zmodyfikowanych włosów, które tworzą skuteczną ochronę przed drapieżnikami.
Jesienią jeż gromadzi zapasy tłuszczu potrzebne do przetrwania hibernacji. Zimę spędza w dobrze osłoniętym gnieździe zbudowanym z traw i liści. Dlatego zbyt dokładne usuwanie wszystkich liści z ogrodu może pozbawić go bezpiecznego schronienia. Szczególnie niebezpieczne są dla jeży drogi, siatki, głębokie wykopy oraz roboty prowadzone bez sprawdzenia stert gałęzi i kompostu.
Najważniejsze informacje
- Nazwa naukowa
- Erinaceus europaeus
- Grupa zwierząt
- ssak
- Rodzina
- Jeżowate
- Długość ciała
- Długość ciała zwykle 20–30 cm
- Masa
- około 0,6–1,2 kg
- Długość życia
- Zwykle 2–5 lat na wolności
- Pokarm
- Głównie bezkręgowce: chrząszcze, dżdżownice, gąsienice i ślimaki. Może zjadać także jaja i drobne kręgowce.
- Tryb życia
- Samotniczy. Zimę spędza w stanie hibernacji.
- Aktywność
- Nocna i zmierzchowa.
- Status ochrony
- czesciowa
- Występowanie w Polsce
- tak
- Czy jest niebezpieczny
- nie
Występowanie
Zachodnia i środkowa Europa, w tym Polska.
Środowisko życia
Skraje lasów, zarośla, łąki, parki, sady i ogrody zapewniające kryjówki oraz dostęp do bezkręgowców.
Pokarm
Głównie bezkręgowce: chrząszcze, dżdżownice, gąsienice i ślimaki. Może zjadać także jaja i drobne kręgowce.
Tryb życia
Samotniczy. Zimę spędza w stanie hibernacji.
Aktywność
Nocna i zmierzchowa.
Rozmnażanie
Okres rozrodu trwa od wiosny do lata. Samica rodzi młode w gnieździe z liści i traw.
Wygląd
Niewielki ssak o grzbiecie pokrytym tysiącami kolców i jaśniejszym, owłosionym spodzie ciała.
Cechy rozpoznawcze
W razie zagrożenia zwija się w kulę, osłaniając miękkie części ciała kolcami.
Ciekawostki
Młode jeże rodzą się z miękkimi kolcami ukrytymi pod skórą, które pojawiają się wkrótce po narodzinach.
Źródła
https://animaldiversity.org/accounts/Erinaceus_europaeus/
https://eli.gov.pl/api/acts/DU/2022/2380/text.html
Najczęściej zadawane pytania
Czy jeż europejski występuje w Polsce?
Tak. Jeż europejski występuje w Polsce i może być spotykany w ogrodach, parkach, sadach, zaroślach oraz na skrajach lasów.
Co je jeż europejski?
Jeż odżywia się głównie bezkręgowcami, między innymi chrząszczami, gąsienicami, dżdżownicami i ślimakami.
Czy jeż zapada w sen zimowy?
Tak. Jesienią gromadzi zapasy tłuszczu, a zimę spędza w dobrze osłoniętym gnieździe w stanie hibernacji.
Czy znalezionego jeża należy zabrać do domu?
Zdrowego jeża nie należy zabierać bez potrzeby. Pomocy wymagają przede wszystkim osobniki ranne, wyraźnie osłabione albo aktywne zimą podczas mrozu.
Jeż europejskiErinaceus europaeus
Jeż uszatyHemiechinus auritus
Jeż wschodniErinaceus roumanicus