Niedźwiedź brunatny jest największym drapieżnikiem lądowym występującym w Polsce. Mimo ogromnej siły żywi się bardzo różnorodnie i dużą część jego diety stanowi pokarm roślinny. W naszym kraju stale spotykany jest przede wszystkim w Karpatach.
Mapa występowania
Zasięg obejmuje rozległe obszary Eurazji i Ameryki Północnej.
Opis gatunku
Niedźwiedzie potrzebują dużych, spokojnych obszarów z dostępem do lasów, górskich polan, potoków i bezpiecznych kryjówek. Ich aktywność zmienia się zależnie od pory roku, dostępności pokarmu i obecności człowieka. W pobliżu uczęszczanych miejsc częściej poruszają się wieczorem oraz nocą, aby ograniczyć ryzyko spotkania z ludźmi.
Choć należą do rzędu drapieżnych, są wszystkożerne. Jedzą owoce, nasiona, zioła, korzenie, owady, padlinę, ryby i ssaki. Pod koniec lata oraz jesienią intensywnie żerują, gromadząc tłuszcz potrzebny podczas zimowego odpoczynku. Zimę spędzają w gawrze, jednak ich sen nie jest tak głęboki jak typowa hibernacja małych ssaków.
Samica rodzi młode zimą i przez długi czas sprawuje nad nimi opiekę. Niedźwiedzie zazwyczaj unikają człowieka, ale mogą bronić młodych, pokarmu albo drogi ucieczki. Na terenach ich występowania nie wolno zostawiać jedzenia i odpadów. Podczas spotkania należy zachować spokój, nie podchodzić i powoli zwiększać dystans, nie odcinając zwierzęciu możliwości odejścia.
Najważniejsze informacje
- Nazwa naukowa
- Ursus arctos
- Grupa zwierząt
- ssak
- Rodzina
- Niedźwiedziowate
- Długość ciała
- Długość ciała zwykle 150–280 cm
- Masa
- masa bardzo zmienna, często 80–350 kg
- Długość życia
- Zwykle 20–30 lat na wolności
- Pokarm
- Wszystkożerny. Zjada rośliny, owoce, nasiona, owady, padlinę, ryby i ssaki.
- Tryb życia
- Zwykle samotniczy, z wyjątkiem samicy z młodymi i miejsc obfitujących w pokarm.
- Aktywność
- Może być aktywny o różnych porach, często wieczorem i nocą w pobliżu ludzi.
- Status ochrony
- scisla
- Występowanie w Polsce
- tak
- Czy jest niebezpieczny
- tak
Występowanie
Europa, Azja i Ameryka Północna. W Polsce stale występuje przede wszystkim w Karpatach.
Środowisko życia
Rozległe lasy górskie i nizinne, tereny z dużą liczbą kryjówek oraz ograniczoną presją człowieka.
Pokarm
Wszystkożerny. Zjada rośliny, owoce, nasiona, owady, padlinę, ryby i ssaki.
Tryb życia
Zwykle samotniczy, z wyjątkiem samicy z młodymi i miejsc obfitujących w pokarm.
Aktywność
Może być aktywny o różnych porach, często wieczorem i nocą w pobliżu ludzi.
Rozmnażanie
Do godów dochodzi wiosną i latem. Dzięki opóźnionej implantacji młode rodzą się zimą w gawrze.
Wygląd
Bardzo duży ssak o masywnej budowie, krótkim ogonie, małych zaokrąglonych uszach i gęstej sierści.
Cechy rozpoznawcze
Wyraźny garb mięśniowy nad łopatkami, długie pazury i charakterystyczny kołyszący chód.
Ciekawostki
Przed zimą niedźwiedzie intensywnie żerują, gromadząc zapasy tłuszczu potrzebne podczas snu zimowego.
Źródła
https://animaldiversity.org/accounts/Ursus_arctos/
https://eli.gov.pl/api/acts/DU/2022/2380/text.html
Najczęściej zadawane pytania
Czy niedźwiedź brunatny występuje w Polsce?
Tak. W Polsce niedźwiedź brunatny stale występuje przede wszystkim w Karpatach.
Co je niedźwiedź brunatny?
Jest wszystkożerny. Zjada owoce, nasiona, zioła, owady, padlinę, ryby oraz ssaki.
Czy niedźwiedź zapada w sen zimowy?
Zimę spędza w gawrze i znacznie ogranicza aktywność. Jego zimowy odpoczynek nie jest jednak tak głęboki jak hibernacja małych ssaków.
Co zrobić podczas spotkania z niedźwiedziem?
Należy zachować spokój, nie podchodzić, nie uciekać gwałtownie i powoli zwiększać dystans, pozostawiając zwierzęciu drogę odejścia.
Niedźwiedź wargaczMelursus ursinus
Niedźwiedź polarnyUrsus maritimus
Niedźwiedź malajskiHelarctos malayanus
Niedźwiedź andyjskiTremarctos ornatus